26/05/14

Χαίρετε!... de novo o adeus

Este luns de maio despois da resaca da glamourosa "gala" de graduación, xa sen focos, peiteados de perruquería e traxes para a ocasión... estamos aquí de novo, co noso mono de traballo e coas preocupacións de todos os días (aínda non están postas as notas!!)
Chega o momento polo que unha servidora pasa todos os anos, despedir a unhas alumnas e alumnos cos que compartín centos de horas durante dous, tres o incluso catro anos. Moitas máis horas das que paso con algúns amigos queridos e mesmo con  membros da miña familia, máis queridos aínda. Primeiras horas da mañá medio dormidos, horas angustiosas previas a un exame, sextas horas desexando marchar, explicacións interminables, traducións que non dan arrincado... moitas risas ás veces, algún sermón (que cae en baleiro) de cando en vez... Pero sempre co diálogo, co sorriso, co respecto, co entendemento.
No paso polo instituto cambiaron moitas das nosas vidas.Algúns perderon aos seus seres queridos e tiveron a valentía de sobrepoñerse, de tirar para diante e seguir estudando. Déronnos unha lección de dignidade ao non utilizar a súa desgrazada para obter certas vantaxes. Vai por vos, Noelia e Denís, sodes grandes porque fostes quen de medrar e ser mellores persoas ante as adversidades. Outros, como María, son capaces de estar en primeira liña a pesares de ter unha saúde delicada. Celtia, sempre querendo deixar todo ben atado e pobre dela que quede algo sen entender, sempre de bo humor a pesares dos vaciles múltiples. Aitana e Alba, grazas polo voso sonsriso de primeira fila, pola vosa mirada tranquila, doce. Eva sempre tratando de superarse e sendo boa compañeira sen pensar nos riscos que iso trae ás veces. Yanira, Lorena e Sara co sorriso de última fila e sen enfadarse nunca cando lles boto algunha bronca.
Se cadra non me enterei, pero nestes dous anos nunca percebín un mal rollo entre vós. Creo que soubestes arranxar as vosas diferencias falando. Grazas por ser boa xente. O meu maior desexo sería tervos ensinado algo como compensación ao moito que aprendín con vós.
Viaxamos xuntos a Grecia, a Andalucía, a Valladolid e Segovia... Agora eu fico neste porto ao que podedes voltar sempre, pero a vos agárdavos a viaxe máis importante, a viaxe a Itaca da que fala o gran Kavafis. Desexo que recaledes en fermosos portos, que adquirades "fermosas mercancías, nácaras e corais, ámbares e ébanos e perfumes deliciosos de todo tipo".

23/05/14

VIAXE A GRECIA 2014, POR FIN O VÍDEO

Velaí a estrea máis agardada da tempada, o vídeo da viaxe a Grecia que o IES de Melide e o IES de Ames realizaron o pasado mes de abril. Vennos de marabilla para refrescar a nosa memoria e poder soportar mellor a recta final. Que disfrutedes.

16/05/14

GALIZA COMA PENÉLOPE, UN PASO ADIANTE E OUTRO ATRÁS


Este ano o dedicatario das letras galegas é Xosé María Díaz Castro, quen escribía o coñecido poema no que comparaba a Galicia coa tea que Penélope tecía polo día e destecía pola noite co fin enganar aos pretendentes que a presionaban para que, dada a prolongada ausencia do seu esposo Ulises, elexise a un deles. Para gañar tempo a fiel Penélope, como muller previsora que era, pedíralles aos cento e pico pretendentes que a acosaban que lle deixasen confecionar un sudario para cando morrese o seu sogro Laertes. Polo día tecía a mortalla do seu sogro e pola noite desfacía o seu traballo e así conseguiu manter o engano varios anos, até que foi descuberta por unha das súas escravas que informou aos pretendentes.
Un paso adiante e outro atrás, Galiza,
e a tea dos teus sonos non se move.
A espranza nos teus ollos se espreguiza.
Aran os bois e chove.
Un bruar de navíos moi lonxanos
che estrolla o sono mol coma unha uva.
Pro ti envólveste en sabas de mil anos,
e en sonos volves escoitar a chuva.
Traguerán os camiños algún día
a xente que levaron, Deus é o mesmo.
Suco vai, suco ven ¡Xesús María!,
e toda cousa ha de pagar o seu desmo.
Desorballando os prados coma sono,
o Tempo vai de Parga a Pastoriza.
Vaise enterrando, suco a suco, o Outono.
¡Un paso adiante e outro atrás, Galiza!

E aínda que este fermoso poema foi escrito hai cincuenta ou sesenta anos, lémolo, por desgraza, coa frescura dun texto recén composto, porque a todos os niveis damos un paso adiante e outro atrás: a normalización lingüística deu dous pasos atrás co decreto de plurilingüísmo, perdemos os dereitos cidadáns que adquirimos, desmantelan os servizos públicos como sanidade e educación que deron calidade ás nosas vidas nos últimos cincuenta anos, limitan o noso acceso a xustiza... A que situación vai volver o país se este goberno consegue levar a cabo todos os seus pérfidos plans? Se Díaz Castro levantase cabeza atoparía eses mesmos bois arando eternamanete baixo a chuva, suco a suco, a todos nós envoltos en sabas de mil anos.

26/03/14

VIAXE A GRECIA, MARCHAMOS XA

Por fin chega o acontecemento máis esperado do curso, a nosa viaxe a Grecia. Sairemos o xoves 3 de abril de Santiago, con destino Atenas, onde faremos o noso percorrido clásico. Como sempre, viaxeremos a unha illa e este ano toca o mundo minoico de Creta. De volta no continente peregrinaremos a Delfos, a ver que oráculos nos depara o deus Apolo. Xa para rematar, faremos unha última parada en Istambul, a antiga Bizancio e Constantinopla, onde andaremos a todo correr para tratar de ver algunas das marabillas desta cidade en tan só 24 horas. O 11 de abril estaremos de volta, e teremos as vacacións de semana santa para repoñer forzas e asimilar todo o que vimos, escoitamos, ulimos, probamos e tocamos, porque se viaxa cos cinco sentidos. Na parte superior temos a nosa guía de viaxe con información de todos os recintos arqueolóxicos e na inferior a nosa axenda de peto, con notas prácticas sobre itinerario, gastronomía, idioma e diario de viaxe. Talvez este sexa o último ano que as imprimamos en papel, as tabletas mandan!!

25/03/14

VISITA A SANTA OLALLA DE BÓVEDA E LUGO

Como cada ano, o alumnado de grego e cultura clásica asistirá este mércores 26 de marzo ao festival de teatro grecolatino que organiza a SEEC de Galicia. Este ano volveremos a ver Troianas de Eurípides, un magnífico alegato contra a guerra onde o autor empatiza coas vítimas da guerra de Troia, e Asembleístas de Aristófanes, onde as mulleres de Atenas, colándose disfrazadas de homes na Asemblea, plantexarán unha solución para sacar á cidade da crise na que se atopa. Dous temas de absoluta actualidade plasmados en dúas obras escritas hai 2500 anos.
Pero antes de chegar a Lugo, faremos unha paradiña polo camiño para ver a igrexa de Santa Olalla de Bóveda, edificada sobre un enigmático santuario de época romana, talvez dedicado á deusa Cibeles. O interior deste templo contén un dos mellores conxuntos de pintura da Hispania romana. No vídeo da parte superior pódese ver un fragmento extraído da magnífica serie Roma da cadea HBO, no que se explica en que consitía o taurobolium, ou bautismo de sangue que formaba parte dos ritos a Cibeles, deusa nai semellante á Rea grega. No documento de abiaxo tes unha explicación  mási detallada deste rito e dos posibles usos deste edificio.
Despois completaremos a nosa visita cun breve paseo polo centro do Lugo antigo, vendo a muralla, catedral... e marcharemos ao auditorio Gustavo Freire para ver teatro clásico.

17/03/14

APRENDENDO A SER PROFE DE CLÁSICAS

Hoxe toca de novo impartir unha charla dentro das xornadas que organiza a SEEC co título "A influencia de Grecia e Roma na cultura occidental".
Ao igual que hai un par de anos cos alumnos do máster de Filosofía, volvo a sentir un pouco de vergoña, porque o meu traballo é moi cativo ao lado dos "imprescindibles" que cito. Espero que o feito de compartir experiencias, dúbidas, medos e proxectos con alumnado de máster, postgrao e outros compañeiros, venza estes reparos meus e nos permita pasar un rato agradable.


UNHA ARTEMISA MANGA


Esta é a magnífica versión manga de Artemisa que nos fixo Li Wei, de 3º PDC de ESO. Podemos distinguila ben por algúns dos seus emblemas: o arco, a vestidura curta e o seu carácter agreste neses corniños que lle sobresaen na cabeza, case estilo fauno. Parabéns e só nos queda animar a Li Wei a que se lance a facernos algunha viñeta de cómic. A ver se se inspira coa versión manga da Ilíada e Odisea que está a ler.

14/02/14

PODEROSA AFRODITA

A Candeloria celébrase o 2 de febreiro e nela os cregos bendicen as candeas que os fieis deben ter accesas durante a misa e que logo levan as casas para que os protexan nas treboadas. A Candeloria é tamén unha festa que celebra a proximidade da primavera, Pola Candeloria a metade do inverno vai fóra, e o tempo no que as aves se aparean, Pola Candeloira casan os paxariños e maila galiñola, polo que en Galicia celebramos o día dos namorados. Outro día xa consolidado no mundo occidental como día dos namorados é o 14 de febreiro, día de S. Valentiño. Aproveitamos esta data e rematamos esta "quincena amorosa" vendo como os antigos gregos e romanos entendían o amor, Ἔρως, esa poderosa forza que rixe o mundo.

13/02/14

CONCURSO ODISEA 2014

Outro ano máis o IES de Melide non faltou á súa cita co concurso Odisea, que organiza a SEEC de distintas delegacións e comunidades autónomas.
Este ano participaron máis de 40 alumnos e alumnas de cultura clásica e grego repartidos en 13 equipos e aínda que non conseguimos clasificarnos para a final, pasamos unha semana apaixoante. Aprendimos moitas cousas do mundo clásico, sobre todo as relacionadas co teatro, que era o tema en torno ao cal xiraba o concurso, tema que ademais imos estudiar neste segundo trimestre.
Unha das cousas máis imprtantes que aprendemos é a ler ben e con atención as preguntas e a procesar mellor a información que atopamos en internet e os libros. Aprendemos tamén a manexar libros de forma rápida e eficaz, usando os índices xerais e os específicos de autores e obras. Pero a aprendizaxe máis importante foi o valor do traballo en equipo para acadar a meta.
Como non conseguimos clasificarnos para a final, decidimos autopremiarnos con cousas sinxelas, facendo imitatio de outros centros: Esta foi a nosa clasificación:
1º de BAC, no que, en realidade houbo empate técnico

  • 1º premio: Equipo LÓGOMI: Miriam Mellid, Lorena Vidal e Cristina Gómez Remeseiro
  • 2º premio: Equipo ALTER EGO: Patricia Amboage, Uxía Ferreiro. Irene Fandiño

3º de ESO

  • 1º Premio: Equipo LOS DIOSES!: Borja Piñeiro, Esteban López Valiño, Jesús Cabo e Alfonso Montero
  • 2º premio: Equipo AS ATENEAS: Tamara Pereiro, Belén Ayude e Aldara Vidal



26/01/14

Xaneiro no noso ano de película

Tal como dábamos conta hai uns meses, a nosa clase maxistral de Hipatía de Alexandría serviu para ilustrar o mes de xaneiro do calendario de 2014 que fixemos no IES de Melide como unha das actividades coordinadas pola Biblioteca, dentro do noso tema monográfico de traballo Un ano de película. Moitos departamentos didácticos tratamos de facer o noso cartel de cine para ilustrar un mes e nós eleximos, como non unha película de tema clásico, Ágora, a superprodución española dirixida por Alejandro Amenábar. Outros departamentos ou titorías escolleron películas como Rebeldes, Casablanca, Gandhi, A Lingua das Bolboretas, Harry Potter... Se queredes ver o calendario completo, tédelo aquí, en Biblomelide, o blog da nosa biblioteca. O calendario é gratis para os participantes e para os demais venderase a un prezo que non superará os 3 €.
O cine seguirá sendo fonte de inspiración e xa nos está rondando algo na cabeza para o entroido... pero non podemos adiantar nada polo de agora.

12/01/14

NON DIGNE, OSCAR, CITO VITAM CARUISTI...

Con esta adaptación de epitafio latino, "Non é xusto, Óscar, que te privases da vida tan rápido", comezamos tristemente este ano 2014. No 2013 as Parcas foron especialmente crueles cos filólogos clásicos e nos últimos días levaron ao noso amigo Óscar Sánchez Vidal.
Óscar era profesor de latín no IES As Lagoas de Ourense, o mesmo instituto no que eu xa fora alumna da latín do seu pai, Julio Sánchez, quen tamén nos deixou prematuramente. Era autor do blog In proverbiis, veritas, que figura na nosa lista de blogs dende a súa creación. Gústaballe o seu traballo e facíao en silencio, a penas nos enterabamos dalgún premio de innovación pedagóxica e publicacións en diversas revistas. Atopábamonos moitos anos no Festival de Teatro de Lugo e, como moitos de nós, procurou sempre manter a súa formación ao día implicándose no uso das novas tecnoloxías. Na imaxe vémolo facendo o curso de Chiron en Compostela 2008.
Pero máis que méritos profesionais, Óscar distinguíase por ser un bo amigo, un excelente compañeiro e unha mellor persoa. Era  simpático e divertido, moitos dos meus mellores recordos da facultade son compartindo con el un cacho de mesa na nosa cutre biblioteca de filoxoxía, na praza de Mazarelos, saíndo de viños polo Franco despois dos exames cargados de dicionarios ou, xa descargados, indo de copas polos pubs da zona vella con toda aquela panda de amigos da nosa promoción 1983-1988 e "adlateres". Seguiu conservando o seu bo humor a pesares das dificultades que lle foron xurdindo na vida e soubo desfrutar das cousas pequenas.
Aínda que Menandro di  Ὅν οἱ θεοὶ φιλοῦσιν, ἀποθνήσκει νέος (A quen os deuses aman, morre novo), eu prefiro continuar o epitafio de arriba "vivere debueras, annis fere centum licebat", "deberías estar vivo, deberías vivir cen anos". A perda dunha persoa así é irreparable para todos seus amigo e compañeiros, pero, ao igual que os heroes clásicos, Óscar seguirá sempre vivo na nosa memoria.
Dende aquí queremos enviar unha forte aperta á súa familia, especialmente a Eva, a súa muller e amiga nosa, e aos seus fillos.

Engadimos aquí outros comentarios de amigos que nos chegaron por correo:
Levamos unha semana en silencio, sen palabras. Á nosa memoria acoden aqueles anos que pasaron fugaces en medio de tanta alegría e amizade. Naquela biblioteca soterrada de Mazarelos, Oscar estaba sempre connosco para alegrarnos e darnos chispa. Que comentarios e bromas tan atinadas, que consellos e ánimos, que sonriso e mirada tan alegre e cómplice...que compañeiro...foi unha sorte terte coñecido. Grazas Oscar. A ti Eva unha gran aperta.
 Flor e Suso
Non teño palabras, e menos, as palabras precisas... Só sei que sinto unha enorme pena. Unha desgraza brutal. Unha infinita pena. Agora pasa a habitarme Óscar para sempre nos mellores eidos da miña memoria, por tanto e tan bo que compartín con el... Foi un auténtico e imborrábel luxo telo coñecido, ter aprendido del, ter rido e sonrido, partillar vivencias...
Ata sempre compañeiro!!!
Abi.
Artigo de Serafín Váquez no seu blog Folerpas de luz.
Artigo na páxina da SEEC Galicia


29/11/13

HIPATÍA DE ALEXANDRÍA EN MELIDE

Hoxe, en lugar da nosa clase habitual de cultura clásica na aula 205, tivemos a sorte de recibir unha das leccións maxistrais de Hipatía, a famosa matemática, astrónoma, filósofa... que viviu na Alexandría dos s. III-IV d. C.
Para poder asistir a esta clase tivemos que prepararnos antes. En primeiro lugar, o alumnado de 3º ESO de física e química  investigou coa súa profe Raquel sobre esta científica e redactou unha pequena biografía. As alumnas e alumnos  de 3º A e parte de B continuamos na clase de cultura clásica estudiando o vestido antigo  e aprendimos a facernos traxes en cinco minutos con telas e imperdibles. Vimos  tamén un fragmento da película Ágora, de A. Amenábar, onde se recrea algunha das clases de Hipatía cos seus alumnos e tomamos nota de como eran os libros ou volumenes e que material "escolar" se usaban naquela época. O ciclo de madeira colaborou con nós aportando as taboiñas (tabellae ceratae) para poder tomar apuntes de tan ilustre mestra. O noso fotógrafo excepcional foi David Canoura, o profe de música e "retratista" oficial deste tipo de eventos.
E a que se debe semellante acontencemento? No presente curso, o tema de traballo monográfico do noso IES, coordinado pola biblioteca, céntrase no cine, baixo o lema Un ano de película. Unha das moitas actividades que realizamos os departamentos didácticos é a elaboración dun calendario para 2014 onde en cada mes recreamos unha película, os actores son as nosas alumnas e alumnos e os escenarios o instituto ou a vila de Melide. Anticipamos que algunas destas películas son Casablanca, A lingua das bolboretas, Braveheart, A lista de Schindler, Os nenos do coro, Men in black, Evasión o victoria, Harry Potter, O exorcista...
Nós, como é natural, escollimos unha película de tema clásico,  Ágora, de A. Amenábar, e fixemos unha versión da clase na que Hipatía trata de explicar aos seus discípulos a gravidade terreste mediante un pano. Decidimos que as escaleiras de Calvo, no centro de Melide, poderían transformarse nunha estancia da famosa Biblioteca de Alexandría. Aínda que aproveitamos o sol desta última semana de novembro, moito frío pasaron algúns/as mentres posaban. Arriba tedes o resultado e abaixo un fotograma da película.

06/11/13

VIAXE A GRECIA

Por fin unha das actividades máis esperadas, a nosa mega viaxe a Grecia. O itinerario deste ano é todo un luxo: Atenas, Creta, Delfos e  como novidade deste ano, Istanbul; xa que o noso voo fai escala aí. Istanbul, aínda que pertence a Turquía ten un gran pasado grego, a antiga Bizancio do estreito do Bósforo foi rebautizada como Constantinopla para ser capital do Imperio Romano de Oriente,ou Bizantino, durante máis de mil anos.
Temos xa un presuposto e temos que decidir se nos apuntamos e pagar a nosa reserva de 150 € antes de este venres 8 de novembro ás 11.45 h. Andamos algo xustos de tempo, pero xa estamos acostumados a reaccionar con rapidez nos temas de viaxes. Hoxe tamén comezamos a traballar na recaudación de fondos e xa temos toda unha brigada de vendedores de doces Casal Coton, que están realmente bos. Xa sabes como podes colaborar con nós. Ánimo e a traballar!!

23/09/13

UN NOVO CURSO CON MOITA XENTE

Costa arrancar e parece que de un ano a outro esquecemos como son os comezos de curso. Despois dun verán cheo de bos propósitos, prometéndome un traballo ordenado e previo para ter unha entrada ordenada, véxome por enésima vez envolta no caos inicial, o despiste ante tanto desdobre, cambios de aula, recursos que non funcionan, material que aínda non está listo...
Pero todo isto lévase con alegría ao comprobar como resisten as clásicas en Melide, cal aldea gala de Asterix, citando á nosa admirada Ana Ovando. Imos por partes:

- En 3º de ESO escolleron Cultura Clásica nada menos que 49 alumnas/os!!. O departamento de grego
faise cargo dun grupo de 25 e o de latín do outro de 24. Foi a optativa maioritaria, escollida polo 70% do alumnado.
Parte da lexión de Cultura cClásica de 3º

- En 4º de ESO non se fixo grupo de cultura clásica, xa que só 8 alumnos a escolleron. Ante as protestas dos alumnos e a solicitude da profesora, estudiarase na próxima CCP facer grupos na ESO con menos dos 10 alumnos que marca a lei, sempre e cando haxa disponibilidade horaria do profesorado. Non obstante, o departamento de latín asume a docencia dun grupo de latín con 15
Os Argonautas de 1º de BAC
alumnos/as en 4º.

- En 1º de BAC temos un grupo amplo de humanidades. !9 alumnas/os escolleron latín e grego.

- E xa rematando en 2º de BAC matriculáronse en grego II 10 alumnas/o. Ademais neste nivel hai dous grupos de latín, uns 8 na propia de modalidade e uns 5 con Latín II optativo.

En grego seguiremos intentando renovarnos un pouco, botando man do neno grego e tamén, como xa fixemos o ano pasado, das presentacións, textos e xogos de Lingua Graeca per se illustrata;
pero sen deixar de combinar algo de gramática e outros textos máis tradicionais, para que o salto a  2º de BAC non sexa tan traumático e sigamos sacando boas notas en selectividade.
Apolo e as nove musas de 2º de BAC
A ver se este curso, apesares da crise, conseguimos levar a cabo algúns proxectos pendentes, como a nosa institucionalizada viaxe a Grecia e algunha outra escapada, sobre todos cos alumnos da titoría de 3º A.

10/09/13

Un novo curso sen o noso Hermes

Hoxe hai un mes que nos deixou o noso Hermes. Non pretendemos facer aquí unha reseña biográfica, pero só indicar para os despistados ou profanos que o seu nome mortal era Juanvi Santa Isabel, profesor de clásicas na Comunidad Valenciana. Coñecimos o seu magnífico traballo no CEFIRE da súa comunidade a través da Domus Baebia Saguntina, e vímolo en directo nos Ludi Saguntini de 2010, aos que tivemos a sorte de asistir. Non deixábamos de ler no seu blog Los sueños de Hermes as crónicas semanais que escribía cada mércores, día de Hermes-Mercurio.
A profe que abaixo asina tivo o privilexio de ser a súa alumna nas xornadas de Chiron en Compostela de 2011. En menos de dúas horas de exposición foi quen de ensinarnos o seu bo facer, contaxiar o seu entusiasmo e, sobre todo, gañar a nosa simpatía do xeito que só saben facelo as boas persoas.
Costa traballo asimilar a ausencia dunha persoa tan vital, pero tamén costa traballo recoñecer como as relacións virtuais poder chegar a ser poderosas até o punto de facer sentir tan de cerca a perda dun compañeiro tan distantante xeográficamente. Coa partida do noso Juanvi, sentimos máis que nunca a pertenza a esa rede que forte que é Chiron.
Só nos queda suplicar aos inmortais que o noso Hermes nos siga guiando dende o Olimpo, onde sen dúbida estará. Ὅν οἱ θεοὶ φιλοῦσιν, ἀποθνήσκει νέος.

26/06/13

ARTE PARA REMATAR O CURSO


Despois da nosa "performance" co canto das sereas, o departamento de grego foi agasallado con esta magnífica obra de arte, realizada por Sarai Segade e Tamara Rguez Vila, de 3º de ESO C e A respectivamente. Nela represéntase a Caribdis, o terrible remuíño marino que engulía naves e no que Ulises destrozou a súa, a pesares de ser advertido polo adiviño Tiresias. Este óleo encántanos pola súa temática e, sobre todo, pola súa calidade. O vórtice consegue tan ben o efecto de profundidade, que parece que nos vai tragar a nós. Como ano dedicado ás viaxes, non saímos da viaxe estrela, a Odisea. Feliz verán, cheo de viaxes de todo tipo.

21/06/13

DESPEDIMOS O CURSO ESCOITANDO O CANTO DAS SEREAS



Así como algún ano despedimos o curso cantando, nesta ocasión en grego de 1º de BAC preferimos escoitar o canto das sereas. Dado que este foi un ano dedicado ás viaxes e dende a biblioteca fixemos un traballo interdisciplinar titulado A viaxe e a migración, entre búsqueda e a necesidade, pareceunos de necesidade recrear algunha escena da Odisea, a viaxe das viaxes.
Velaí a famosa escena na que Ulises (Yuri), resiste como un campeón. As nosas sereas, Iris e Montse, tratan de engaiolar ao héroe, pero canto máis se remexe este, máis apreta as cordas a comandante Lorena. Os remeiros, Wellington, Diego, Celtia, Eva, Sara, Aitana, María, Denís e Noelia, reman inmunes ao fetizo, pois o sabio adiviño Tiresias aconsellara a Ulises tapar os oídos con cera.
Esta escena non sería posible sen a estupenda instalación que temos montada este ano no xardín do IES de Melide. Que pinta este veleiro en terra firme? Todo foi idea de Xosé Couso, profe de educación física do noso IES e auténtico experto nos grandes veleiros do s. XVIII, tal como nos demostrou na charla que nos impartiu na biblioteca. Pero o noso contramestre non podería facer o seu traballo se non contase coa man de obra do alumnado e profesorado do ciclo de madeira, que traballaron nesta ocasión como carpinteiros da ribeira, a pesares de ser de interior. Gloria, a nosa capitana da biblioteca, encargouse de tinxir con té as sabas vellas que lle levamos para darlles un aspecto envellecido (aínda que foi máis ben a nosa climatoloxía de inverno perpetuo a que deu esa pátina). Velaí ao alumando de madeira termando do mastro, nunha pose que a algúns nos trae a memoria outra famosa escena da Odisea, na que Ulises e os seu homes cegan ao Cíclope.
O departamento de música non foi capaz de reconstruír o máxico canto das sereas, pero prestounos estes estupendos remos, que eles utilizan para facer magníficas percusións.
Grazas a todas estas axudas poidemos revivir este archicoñecido episodio e dende o noso barco desexámosvos un bo verán, aínda que chova.
(E ollo co canto das sereas, que algún/a aínda ten pendente unha recuperación de grego...)

20/06/13

VIAXE A VALLADOLID E SEGOVIA

Por fin conseguimos rematar o noso vídeo da viaxe a Valladolid e Segovia que realizamos os alumnos/as de cultura clásica co club de lectura Papalibros. Foi unha viaxe moi variada, pois ademais de visitar importantes recintos arqueolóxicos relacionados coa romanización, como a Villa Romana de la Olmeda o o acueduto de Segovia, asistimos ao TAC (Teatro y Artes de Calle) que nos deixou alucinadas/s e revolucionou a idea de teatro que moitas/os levaban. A ver se o ano que ven somos capaces de organizar unha viaxe a Grecia dunha semana, como nos vellos tempos.

EL LADRÓN DEL RAYO. PERCY JAKSON Y LOS DIOSES DEL OLMPO I

Sarai Segade Casal, 3º C de ESO

Rick Riordan cóntanos a historia de Perseus Jackson (Percy), un adolescente de 12 anos que padece THDA e dislexia, que foi expulsado de seis escolas nos últimos anos. A última é a academia Yancy, onde descubre algo que lle vai cambiar a vida.
Nunha excursión coa escola descubre que a súa profesora é unha Furia e o quere matar por ser un semideus. Para poñelo a salvo, a súa nai, Sally, e o seu mellor amigo Grover (que é un sátiro) lévano até o Campamento Mestizo, lugar no que os semideuses se refuxian e adestran. Pero antes de entrar atácalles o Minotauro, Percy logra vencelo, pero antes o monstro consegue que Sally se disolva nunha chuvia dourada de luz. Unha vez dentro, Percy atopa a Quirón (ao que coñecía por ser o seu profesor na academia Yancy); a Annabeth, filla de Atenea coa que despois fai amizade; a Luke, fillo e Hermes, e a Clarisse, filla de Ares. Tamén coñece ao señor D (Dioniso), o director do campamento. Alí descubre que os mestizos son fillos de un deus e un mortal e que el é fillo de Poseidón, un dos tres grandes, e que Zeus acúsao de roubar o seu raio, pero el está convencido de que foi Hades. Por iso encoméndaselle unha misión: atopar ao ladrón do raio e devolverllo a Zeus. Un dos lugares de destino é o Inferno, que está ao outro lado do país, en Los Ángeles.
Xunto con Annabeth e Grover, Percy vese envolto nunha arriscada aventura na que topará con grandes perigos como as Furias, as Parcas ou Medusa, a quen derrota. Entrará nun parque acuático abandonado, onde cae por una trampa feita por Hefesto para Ares e Afrodita, poderá falar con animais de circo e chegará a ser asesorado por un cadelo. Entrará nun hotel fabuloso onde o prato principal é a flor de loto, atoparase cunha nereida montada nun hipocampo, entrará nunha tenda de camas de auga onde os ataca o xigante Procrustes... e ao final conseguirá entrar no Inferno baixando por un ascensor que ao final convértese na Lagoa Estixia. Cando chega ao palacio de Hades, este acúsao de roubarlle o seu helmo da escuridade e Percy decátase de que o deus do Inferno é inocente. Grazas ao seu pai logra saír do inferno mediante unhas perlas mariñas. Logo enfróntase a Ares, a quen vence golpeándoo no nocello.
Percy consegue o raio e o helmo de escuridade, roubados por Ares e Luke, e chega a NY, ao Empire State, ao piso 600 onde está o Olimpo, e devólvelle o raio a Zeus na presenza do seu pai e explícalles o ocorrido.
Ao volver ao campamento, Luke invoca a un escorpión velenoso para que pique a Percy, pero este logra salvarse grazas a Quirón, que o cura.
Ao final Annabeth volve co seu pai, Grover vai na busca de Pan e Percy volve coa súa nai, desfacéndose os dous de Gabe, o seu maltratador padrastro, ao que Sally aturaba porque co seu cheiro noxento afastaba
aos monstros, tapando o recendo de mestizo de Percy.

18/06/13

La Odisea, adaptación ao cómic de Pérez Navarro con debuxos de Martín Saurí.

Aitana Castro Coego, 1º BAC A
Esta obra é unha adaptación ao cómic de A Odisea o poema épico composto por Homero no s. VII a. C., unha das obras máisimportantes da literatura universal.Normalmente nas adaptacións de calquera clásico o autor pode darlle á súa obra o carácter que el mesmo queira, polo que debe documentarse ben, xa que ás veces confúndese realidade e ficción, historia con mitoloxía e, na miña opinión, Pérez Navarro soubo facer un bo traballo.
O texto orixinal da Odisea, estruturado en 24 cantos,é moi extenso xa que conta a historia dos dez anos de viaxe do heroe Ulises,nesta adaptación a acción é moi fluída, condensada en tan só sesenta páxinas. O tema central é o regreso de Ulises a Ítaca, volvendo da longa guerra de Troia, tras o naufragar o seu barco pola furia de Poseidón, que cargou contra Ulises porque este deixou cego a un dos seus innumerables fillos.
Poderiamos dicir que a acción comeza in media res, é dicir, cando Ulises chega á corte do rei Alcinoo, xa case ó final da súa viaxe. A acción comeza mentres Nausicaa, filla de Alcinoo, descansa e xoga coas súas escravas nun río. Entre xuncos, atópase o noso viaxeiro que é axudado polas mozas que lle indican que vaia xunto o rei. Ulises así o fai, é convidado a un banquete na corte durante o cal Demódoco, canta historias sobre a guerra dos dez anos. Ulises non pode conter a emoción, rompe a chorar, desvela a súa identidade e comeza a narrar a súa historia.
Ulises inicia o seu relato cos Lotófagos, un pobo que se alimentaba de flores, até chegar ao seu encontro co cíclope Polifemo ó que debeu cegar para poder escapar del. Como consecuencia, este feito enfurece ao seu pai Poseidón, que castiga a Ulises facendo que se perda polos mares. Unha vez reuniron todas as naves tras o incidente co cíclope, Ulises e a súa tripulación chegaron á isla de Eolia, onde vive Eolo, deus dos ventos. Este deulle a Ulises unha bolsa que contiña todos os ventos, coa condición de que non a abrira até chegar á casa. Pero os seus camaradas tiñan moita curiosidade por saber qué contiña a bolsa e un día durante a travesía abrírona, os ventos desatados pola bolsa fixeron que se afastasen máis aínda da súa patria. A continuación chegan á illa dos Lestrigóns, uns xigantes que se comeron a case toda a tripulación. Escapando de alí chegan á illa de Eea, onde vive Circe unha meiga que transformaba en animais ós seus inimigos. A muller namórase de Ulises e reteno durante un ano, até que un día os seus compañeiros comezan a querer volver para a casa. Circe enténdeo, pero advirte a Ulises que debe baixar ós infernos xa que Tiresias, o adiviño que lles pode indicar o camiño de regreso, atópase alí. Cando por fin chegan ao Hades, atopan a Tiresias,que tras beber sangue dun sacrificio, profetiza que Ulises terá un longo regreso á casa e que a súa familia está ben. Volveron xunto a Circe, como despedida, e de volta no mar o viaxeiro ten que enfrontarse a unhas sereas atándose ó mastro do barco para non sucumbir ás voces dos fermosos híbridos de muller e paxaro. Máis tarde, tivo que enfrontarse a Caribdis e Escila, dous monstros mariños que vivían nun paso de rochas no mar. Moitos mariñeiros morreron, pero Ulises conseguiu chegar á illa do deus Sol onde tiñan unha soa condición, non matar animais. Tras moitos días sen comer, os mariñeiros remataron por matar unha vaca, provocando a furia de Helios, quen de novo no mar desatou unha tormenta á que tan só sobreviviu Ulises. Tras dez días agarrado a uns táboas de madeira, Ulises chegou ante Calipso, onde estivo sete años. Durante este tempo, Ulises e a filla de Atlante tiveron dous fillos, pero chegado o momento Ulises partiu de novo.
A acción sitúase de novo no palacio dos feacios, onde Ulises é axudado para volver á casa. Unha vez na terra, a deusa Atenea disfraza a Ulises de vagabundo para que se poida vingar dos pretendentes da súa muller sen ser descuberto. Conta coa axuda de Eumeo, fiel criado e amigo seu. Mentres o noso viaxeiro estaba na casa deste amigo,entra o seu fillo Telémaco, a quen lle revela a súa verdadeira identidade. Xa ao final do relato, Ulises entra no palacio como mendigo e por orde de Penélope, é bañado pola esclava Euriclea que o recoñece por unha cicatriz feita durante a infancia cun xabaril, pero esta non di nada para que o rei poida levar a cabo a súa vinganza. De novo na sala, Penélope anuncia que casará co home que tense e dispare o arco de Ulises pero ninguén o logra. Ulises, disfrazado aínda de mendigo, tamén o intenta e ante o asombro de todos lógrao e prepárase para derrotalos. Tras unha sanguenta matanza na que Ulises mata a todos os seus opoñentes, a súa muller recoñéceo cando este lle conta como e onde se fixo a súa habitación. En conclusión, tanto o guión coma o debuxo fan que este cómic reflicta a esencia da verdadeira Odisea.

30/04/13

A ASASINA, NOVELA DE ALEXANDROS PAPADIAMANDIS

A editorial Hugin e Munin ven de publicar A Asasina, de A. Papadiamandis, autor grego que viviu o final
do s. XIX e comezos do XX. Esta editorial ten como obxectivo as traducións ao galego de obras en todas as linguas (agás portugués e castelán), primando as literaturas minorizadas. Neste senso podemos dicir a A Asasina ten perfecta cabida neste proxecto, pois a literatura grega moderna é unha gran descoñecida para unha a maioría de lectores e son practicamente inexistentes as traducións ao galego, exceptuando a Kavafis, traducido e editado en Rinoceronte.

Alexandros Papadiamandis pertenceu a xeración de 1880 ou a Nova Escola Ateniense, que se caracterizou pola súa reacción ao romanticismo anterior. Era natural de Skiathos, fillo dun sacerdote ortodoxo, viviu sempre na escaseza, non puidendo rematar os seus estudos en Atenas por motivos económicos. Tiña un carácter introvertido, gostaba da soidade e aínda que o seu coñecemento do mundo feminino parecía limitarse á súa familia, foi quen de percibir as penalidades da condición feminina que deixaban a muller no eslabón máis baixo da miseria. Nesta novela denúnciase o inxusto costume do dote que debían aportar as mulleres ao matrimonio da Grecia da súa época. Este dote era desorbitado e inalcanzable para moitas familias, condenando á soltería a aquelas mulleres que non podían aportalo (tres das catro irmáns do propio Papadiamandis quedaron solteiras...)
A Asasina (1903) desenvólvese na illa grega de Skiathos, onde Khadula Frangoianú, unha viúva duns sesenta anos, trata de sobrevivir coidando a outros nunha sociedade pobre, dura e miserenta. Nas súas propias palabras "recapitulando a súa vida, vía que non fixera nada máis que servir aos demais". A nosa protagonista, nun intento de rebelarse contra a miseria, que oprimía sobre todo as mulleres, levará a cabo accións terribles e extremas, entrando nunha voráxine homicida que ao mesmo tempo a atormenta. Frangoianú pronto levantará sospeitas e verase obrigada a fuxir. Tenta tamén a fuxida física, imposible nuhna illa, pero tenta escapar dos seus remorsos. Ao igual que na traxedia grega a nosa "heroína" excédese e sofre por elo un castigo, o que non sabemos e se este castigo consegue restablecer a harmonía.
Podemos considerar A Asasina como obra cume do naturalismo grego. O narrador expón os feitos de manera aséptica, non xulga, escolle a personaxes rudos, de baixa extracción social, como protagonistas; sitúa a súa acción nunha terra de beleza abraiante, pero ingrata e inhóspita para o home, unha terra que acaba converténdose en cárcere e tumba da protagonista.
Quen quera coñecer máis de cerca as terribles andanzas de Frangoianú e as fermosas paisaxes da illa de Skiathos, pode consultar esta presentación. Tedes varios exemplares á vosa disposición nos andeis da nosa biblioteca.


21/04/13

LAS ÁGUILAS DE ROMA

O primeiro volume da serie en cómic Las Águilas de Roma,  foi a lectura escollida por Mariano e un dos poucos libros comentados na clase de Cultutra Clásica de 3º de ESO até o de agora. Dado que o noso presentador non seguiu os consellos que publicamos hai algúns meses, imos completar algúns datos e tratar de resumir e comentar a exposición.
A serie Las Águilas de Roma consta até o momento de tres volumes publicados pola Editorial Norma. O seu autor é E. Marini, autor tamén de El Escorpión, unha serie de "capa e espada" ben coñecida por algúns lectores de cómic do IES de Melide.
Las Águilas de Roma está ambientada no tempo do emperador Augusto, recén inaugurado o Imperio, e ten por escenario Roma e Xermania. Despois de conseguer unha vitoria sobre os pobos xermanos, o xeneral romano Druso sela alianzas cos vencidos levando fillos dos seus caudillos como reféns a Roma para garantir a paz. Entre eles está Ermanamer, fillo do príncipe querusco Sigmar, que é entregado a Tito Valerio Falco, un severo xeneral retirado, para ser educado coma un romano. Arminio, nome romanizado de Ermanamer, educarase xunto con Marco, fillo de Falco e a súa esposa xermana Albinia. Arminio e Marco enfrontaranse á dureza da educación imposta por Falco e iniciaranse na vida adulta, propia dun noble romano, nunha relación de rivalidade nun principio e de amizade e irmandade de sangue máis tarde.
Un dos apectos máis valorados neste cómic é a perfección do debuxo que nos ilustra de diferentes aspectos da cultura romana: as guerras contra os xermanos, a vida nas villae, a vida na gran urbe romana... Sorprenderon  e fixeron as delicias de algúns/as o explícito das imaxes eróticas e de acción (doma dun cabalo, cacería dun oso...).
A outras/os gustounos especialmente a recreación do foro romano, a vida nunha villa: o triclinium e outras partes da domus, o traballo dos escravos, o labor do paedagogus, a instrución física dos mozos, as panorámicas de Roma, dun campamento romano...

E non remata aquí a historia, os volumes II e III están agardando por vos na biblioteca.


10/03/13

En Lugo, vendo teatro clásico un ano máis... e reflexionando.


Como todos os anos, non podíamos faltar a nosa cita co Festival de Teatro Grecolatino, organizado pola SEEC. Asistimos o primeiro día ás representacións de Agamenón de Esquilo e As Tesmoforiantes de Aristófanes, a cargo do grupo El Ruiseñor. Como é costume no IES de Melide, estas obras son de lectura obrigatoria para os alumnos de Grego e os de Cultura clásica, contando sempre coa axudiña dunhas guías de lectura.
As representacións foron magníficas. Pola mañá os actores foron quen de facernos vivir o ambiente de crimes e violencia da casa de Atreo e as ansias de vinganza de Clitemnestra coa desaprobación dun coro ben sincronicado e cunha boa dición. Pola tarde, xa máis relaxados, rimos un bo cacho ante os apuros de Eurípides e o seu parente por librarse da vinganza das mulleres, sempre vilipendiadas nas obras do tráxico e de paso tamén nas de Aristófanes, que as utiliza constantemente como recurso cómico.
A actitude das rapazas e rapaces do IES de Melide foi, como sempre, excelente, o que anima a seguir realizando actividades extraescolares.
Sempre aproveitamos a xornada de teatro para visitar algún pequeno recinto arqueolóxico ou museo, pero este ano non foi posible, xa que o luns é o día universal de peche de tales lugares. Aproveitamos para dar un paseo pola magnífica muralla de Lugo e estudiar un pouco a súa historia.
Facendo un pequeno balance desta actividade ao longo destes trece anos de vida, podemos afirmar con rotundidade que é sumamente proveitosa, que seguiremos asistindo a este festival e queremos agraceder tanto a SEEC como ao Concello de Lugo a súa organización. Non obstante, imos facer un pouco de crítica construtiva:
- A SEEC pediríamoslle o esforzo de presentar, polo menos, o Festival na lingua do país, xa que parece que non temos posibilidade ningunha de ver algunha representación en galego. Nestes trece anos a presentación foi sempre en castelán e estamos seguros de que os profes de clásicas, expertos en non deixar morrer linguas e políglotas todos eles, son quen de non deixar falecer a súa propia.
- Ao Concello de Lugo pediríamoslle que faga un esforciño máis durante esta semaniña, ampliando horarios de recintos e museos que teñan que ver coa romanización para que os miles de escolares que pasan esa semana pola cidade podan aproveitala un pouco máis, sobre todo aqueles que veñen de máis lonxe.
Quen subscribe este artigo tivo a sorte de asistir aos Ludi Saguntini e non deixa de soñar cuns "Ludi Lucenses", nos que os nosos alumnos/as disfrutasen de talleres, xa non todo o ano como os afortunados valencianos que contan coa Domus Baebia Saguntina, senón só unha semaniña ao ano, a do teatro.
E xa postos a pedir, veña que é gratis. Cando organizamos viaxes a outras comunidas autónomas, observamos que nas páxinas de concellos e organismos oficiais impulsan o coñecemento do seu patrimonio e exhiben toda unha galería de material escolar para o seu aproveitamento. Non sería estupendo (e absolutamente necesario) contar con material didáctico, patrocinado polas nosas consellerías, para traballar mellor nas visitas culturais cos nosos alumnos? Moitos de nós, e xa non digamos o profesorado en paro, estamos dispostos a compartir o noso traballo, a correxilo e aumentalo... ás veces compartilo na rede cos compañeiros non é suficiente, é necesario que as institucións se impliquen e "oficialicen" o seu compromiso co patrimonio e cultura propias.
Aquí queda un humilde ofrecemento ou talvez unha proposta de traballo colectivo.

26/02/13

CADRO XENEALÓXICO DOS ATRIDAS

Seguimos preparando a nosa asistencia ao Agamenón de Esquilo o próximo día 4 de marzo en Lugo. Por si a alguén lle resulta longa a historia da casa de Atreo en formato cómic, aquí vai un cadro xenealóxico da familia dos Atridas, tamén chamados Pelópidas ou Tantálidas.
A particularidade deste cadro xenealóxico é que nel reflectimos a cadea de crimes desta familia maldita que continuou até Orestes e rematou grazas a intervención de Atenea, deusa da sabiduría.
Empregamos os aneis para sinalar matrimonios, os corazóns para as unións extramatrimoniais e o coitelo coas frechas vermellas para os asasinatos.


19/02/13

A CASA DE ATREO, UNHA HISTORIA DE VIOLENCIA

Neste curso temos como lectura obrigatoria o Agamenón de Esquilo, tanto en 3º de ESO (aos que lles custará algo máis) como en 1º de BAC. Ao igual que en anos anteriores, as nosas lecturas coinciden coas obras que imos ver representadas a Lugo, dentro do XIII Festival de Teatro Grecolatino.
Agamenón forma parte da Orestíada, triloxía de Esquilo que se centra na cadea de crimes e vinganzas que sofre a familia maldita dos Atridas, descendentes de Tántalo. Agamenón regresa ao seu reino de Argos (ou Micenas) despois de conseguir a victoria guiando aos gregos contra Troia. Pero no seu palacio a súa esposa Clitemnestra tenlle preparado un recibimento moi especial. Sabemos que a traxedia grega céntrase na dor humana e non cabe final feliz. Agamenón pagará polos crimes cometidos, pero os seus asasinos tamén pagarán por este novo crime.
Na última obra desta triloxía Esquilo propón unha solución para romper esa cadea viciada de violencia: a razón e persuasión da deusa Atenea serán quen de restablecer a xustiza e harmonía para os habitantes de Atenas. Ofrecemos aquí unha pequena crónica dos crimes da Casa de Atreo, que ben podía pasar por un terrible "culebrón", baseándonos en dous cómics que temos na biblioteca:

14/02/13

A NOSA ODISEA 2013

Despois de ver as imaxes podemos facernos unha idea de como foi a nosa semana de Odisea 2013. A pesares da convocatoria de folga durante tres días (5,6 e 7 de febreiro) conseguimos ambiente de concurso e encher a aula de informática que o instituto nos tiña reservada. Certo é que algúns grupos xa abandonaron na segunda xornada, pero a maioría continuou pelexando até o final, sen redirse, como auténticos espartanos.
O IES de Melide participaba con 10 equipos:
  1. Set: Sarai, Eva e Tamara de 3º de ESO
  2. La teletienda: Álex, Mario e Sergio, de 3º de ESO
  3. Αἱ Χάριτες: Aitana, Alba e María de 1º de BAC
  4. As Danaides:Lucía Sesar, Yaiza e Raquel (+ Lucía Rodríguez) de 3º de ESO
  5. Circes: Nerea Ramos, Lucía G. Mella e Cristina, de 3º de ESO
  6. Furia de Titáns: Nerea Quintás, Alexis e Xoel, de 3º de ESO
  7. Hefarto: Andrés, Miriam e Andrea, de 3º de ESO
  8. Helénicas: Noelia e Montse de 1º de BAC
  9. Los Churecus: Denís, Diego e Yuri, de 1º de BAC
  10. Dríades: Eva, Lorena e Celtia, de 1º de BAC
Aquí tedes a clasificación xeral dos equipos. Se case todos os grupos teñen un mérito incrible, non queremos deixar de mencionar aos de 3º de ESO, que tiveron que superar moitas máis dificultades que os de 1º de BAC. De 3º de ESO destacamos en particular ao grupo Circes, que traballaron duro e até quedaron a comer algún día, á parte do día do preguntón, para poder responder ben as preguntas. Tamén estiveron en primeira liña de combate as Danaides e SET. Seguro que estes "aprendices" de 3º arrasan dentro dun ano ou dous nos próximos concursos Odisea.
Αἱ Χάριτες tamén son dignas de mención, porque a pesares de ter un erro xa o primeiro día continuaron con todo o seu entusiasmo até o final.
E non podemos deixar de felicitar ás Dríades e aos Churecus, que estiveron a puntiño de quedar clasificados e decidiron traballar xuntos, aínda que sabían que só un deles podería ir ao desempate no caso de conseguir a máxima puntuación.

Como todos os anos, ademai de divertirnos aprendemos un montón, este ano en particular tomamos nota dos seguintes erros, algúsn dso cales vimos arrastando todos estes anos:
- Non lemos ben o enunciado e ás veces non buscamos o que se nos pregunta.
- Danos perguiza ler un texto longo con atención, moitas veces temos a resposta na pantalla do ordenador, pero non a vemos.
- Seguimos sen saber usar os índices dos libros, os glosarios... e xa nos decatamos de que algúns manuais son de moita axuda neste concurso.
- NON LEMOS BEN AS BASES!! e cometemos erros como poñer unha palabra en latín cando non se nos pide ou ao revés.
O ano que ven melloraremos aspectos organizativos e tácticas de búsqueda de información. Copiaremos algunhas boas ideas como chamar á prensa e estableceremos algún premio internos para os equipos do IES de Melide. Ou por que non xa dar premios este ano? Estade atentos/as

14/01/13

DE NOVO EMBARCANDO EN ODISEA 2013

Como é ben sabido, ao chegar estas datas estamos pendentes dun gran evento para os alumnos/as de clásicas de (case) media España: o concurso Odisea, que vai xa pola súa octava edición. No IES de Melide tivemos a sorte de poder participar fielmente en todas as edicións anteriores, xa que foi Galicia a comunidade pioneira, grazas ao traballo da sección galega da SEEC (Sociedade Española de Estudos Clásicos. No menú da dereita deste blog atoparás un acceso directo ao concurso.
Xa temos inscritos unha chea de equipos, uns con nomes clásicos e outros non tanto. Aínda hai algúns remolóns sin espírito aventureiro que non embarcaron co resto da tripulación. Se non o fan, sabemos que lles vai dar tanta envexa, que non lles vai quedar outro remedio máis que axudar ou reforzar a algún equipo.
Este ano temos algunhas novidades nas bases. A máis importante é que no caso de empate só un equipo de cada centro poderá ir á final. No IES de Melide non tivemos ese problema nos últimos anos, pero se cadra este ano temos que desempatar no centro. Xa miraremos a maneira de facelo da forma máis xusta posible. Por outros anos xa sabemos que o máis importante non é quedar clasificado, senón o ben que o pasamos participando e o moito que aprendemos.
O tema deste ano é a educación no mundo clásico. Aproveitaremos estes días para ver algúns dos documentos que os compañeiros de Chiron compartiron xenerosamente con nós en Google Drive e poñernos un pouco ao día. Tamén buscaremos información na rede, aprenderemos a manexar os manuais da biblioteca e practicaremos coas preguntas de anos anteriores. Ánimo, Audaces Fortuna iubat!!. Quedan alquí algunas ligazósn nas que fumos reunindo material.

09/01/13

COMO EXPOÑER UN LIBRO

Feliz aninovo a todas e todos!!. Para comezar ben o ano, algúns temos como traballo pendente facer unha exposición das lecturas que escollemos para Nadal. Na seguinte presentación tedes unha serie de ideas e pequenos consellos para poder facelo correctamente. Botade unha ollada.
 

13/12/12

12 do 12 do 12 ás 12.12 h.

Por fin chegou o día D e alí estábamos, na biblioteca do IES de melide, as alumnas e alumnos de 1º de BAC, preparados para a lectura de texos clásicos, atendendo á convocatoria do Facebook "Yo conozco mi herencia. ¿Y tu?" Apuntámonos tarde e ás presas, xa que este mesmo día á mesma hora, o noso instituto participaba noutra iniciativa igual de interesante: Recitando a Celso Emilio, que commemoraba o centenario do nacemento do poeta e reivindicaba o dereito a usar a nosa lingua. Xa que ás 12.00 estabamos logo ocupados, comezamos o noso acto, Eu coñezo a miña herdanza. E ti?, ás 12.12 h. (máis ou menos). Non tivemos moito tempo para ensaiar, pero aínda así conseguimos participar no evento con moita ilusión e público. Limos unha selección pequena de textos: O comezo da Odisea de Homero, o famoso poema de Safo Paréceme semellante a un deus, as palabras de Eurípides sobre a nefasta situación da muller na antiga Grecia postas en boca do seu xenial personaxe Medea, os distintos tipos de amos que nos mostra Platón no Banquete, a descripción dos habitantes da lúa que nos fai Luciano de Samósata e, para rematar, a Viaxe a Itaca de Kavafis. Gustounos tanto esta experiencia que seguramente repitiremos, pero con máis ensaios. Mil grazas á organización e noraboa a Lorena Lorente, organizadora do evento, unha auténtica Praxágora. Con este acto queremos reinvincar o noso dereito a unha fomación integral, humanística e completa, que non exclúa a esinanza da tradición clásica. No artigo de abaixo tedes máis información sobre a LOMCE e ligazóns para súa retirada.

11/12/12

EU COÑEZO A MIÑA HERDANZA. E TI?

Por fin o departamento de grego do IES de Melide se decicidiu, xa na última hora, a apuntarse ao evento convocado en facebook: Yo conozco mi herencia. ¿Y Tu? Esta é unha estupenda inciativa dun grupo de profesoras/es de Murcia da asociación AMUPROLAG e da SEEC para tentar frenar a exclusión das linguas clásicas que se reflicte no anteproxecto da LOMCE. En moitos centros de España de varios paises europeos, que podedes ver neste mapa, estaremos lendo textos clásicos ou textos relacionados co mundo clásico o 12 do 12 do 12 ás 12. No noso centro será ás 12.12, xa que ás 12.00 temos un recitado de Celso Emilio, o noso gran poeta no centenario do seu nacemento.
Se queredes, podedes ler aquí o borrador da LOMCE, a nova lei de educación que será en breve aprobada polo congreso de deputados e, si vos parece oportuno, asinar as seguintes peticións:
- Al gobierno de España: Que se cuente con la lenguas clásicas en la LOMCE
- Sr. Wert: No excluya a las Lenguas Clásicas de la enseñanza
- Ministro de Educación José Ignacio Wert: Retirada anteproyecto Ley LOMCE y diálogo con comunidad educativa

10/12/12

VIAXE A SICILIA 2013

Despois de moito agardar, por fin temos un plan provisional (e prezo tamén provisional) da viaxe a Sicilia. Agora cómpre que nos vaiamos decidindo para comezar a traballar, polo que non o esquezades:
VENRES 14 DE DECEMBRO REUNIÓN NA AULA 106. 
Deixamos de novo as imaxes para acabar de convencer aos que aínda dubidan.

21/09/12

OUTRO SETEMBRO MÁIS

O supernumeroso 3º de ESO

As/os valientes de 1º de BAC- humanas
Como non podía doutro xeito, retomamos a nosa actividade despois da parada estival. E non é que no verán non haxa cousas que contar..., pero é ben certo que o calor, as viaxes e, para moitos de nós, a abundacia doutras obrigas fannos aparcar o blog durante un par de meses. As clásicas seguen presentes e ben vivas no IES de Melide neste curso 2012-13. Imos facendo reconto. O departamento de grego faise cargo dun grupo de cultura clásica de 3º de ESO con 27 alumnos, nunca tantos fumos nun aula até o de agora. Nun principio desbotamos a posibiliade de facer un desdobre, pensando que o número de alumnos/as non pasaría de 25... para o ano que ven terémolo en conta e faremos as cousas mellor. En 1º de BAC hai 15 alumnas/os matriculados, superando en número aos ciencias, que son só 9 (a opción que arrasou en Melide no bacharelato foi a de Ciencias Sociais). En segundo de BAC 8 alumnas escolleron o grego como propio de modalidade, convencidas xa de entrada de que van atacar duro e sacar unha boa nota na selectividade, coa axuda dos deuses. Non conseguimos recuperar a cultura clásica de 4º, pero seguiremos pelexando para recuperarla. O departamento de grego completa horario con dous reforzos de 1º e 2º de ESO, apoios, club de lectura e o que vai xurdindo por aí. Folga dicir que en reforzo traballaremos con materiais de cultura clásica, xa estamso a voltas coa Odisea, a ver si non tardamos en poder ensinar os froitos do nosos traballo.
O departamento de latín asume un latín de 4º de ESO con 16 alumnos, o 1º de BAC de humanas con 16 alumnos e, atención, outro latín de 1º de BAC optativo, con alumnos de ciencias sociais e algún de ciencias e un latín de 2º de BAC tamén con 8 alumnas. Este ano tentaremos ir introducindo novidades e tentaremos estudar o grego antigo de 1º de BAC como se estudian os idiomas modernos. Para elo seguiremos o método Ἀθήναζε, que nun principio coñecéramos a través de Sito Yelas. Pero a maior parte do material que empregaremos será o preparado por Ana Ovando, unha superprofe de clásicas da Comunidat Valenciana, que podedes atopar nas nosas ligazóns imperscindibles: Un neno grego en casa.
As 8 musas de 2º de BAC (9 coa profe a modo de Velázquez)
Como todos os anos tentaremos facer unha viaxe longa na primavera. Este ano pensamos en novos destinos, lugares claves da cultura grega no Mediterráneo como Sicilia, como posible alternativa a Grecia. Pero se a crise nos impide saír da península, sempre poderemos asisitir aos Ludi Saguntini, facendo un percorrido pola Comunidat Valenciana, paraíso da ensinanza das clásicas para calquera profesor que se precie.

20/06/12

Un mapa entre tod@s para rematar o curso

A modo de despedida, en 3º de ESO (A e B) elaboramos entre tod@s (ou case) un mapa dos lugares mitolóxicos que nos foron saíndo ao longo do curso. Este ano non puidemos traballar tanto como nos gustaría na aula de informática debido a coincidencias no horario con outras optativas que tiñan preferencia, pero a pesares diso, nesta última semaniña aprendemos a manexar google docs e google maps, que é algo moi sinxelo. Felices vacacións e a soñar con este mapa de Grecia para o curso que ven. E non esquezades coller uns cantos libros para o verán!!
Ver Lugares Mitolóxicos en un mapa más grande

31/05/12

VIAXE A MÉRIDA E ANDALUCÍA

Por fin, un mes despois do noso regreso temos o vídeo da viaxe a Mérida e Andalucía, organizada polo departamento de grego do 23 ao 29 de abril. Non damos detalles, porque as imaxes valen mási que mil palabras. Parabéns a Jessica Barreiro, que ademais de disfrutar da viaxe, montou este vídeo na aula de TICs, con algunha axuda de Susana Oro.

28/05/12

ADEUS, PROFESOR MORALEJO

O venres 25 de maio faleceu en Compostela Juan José Moralejo, catedrático de grego na USC e profesor da meirande parte das profesoras e profesores actuais de clásicas en Galicia. A moitos de nós sorprendeunos esta noticia, pois hai apenas uns meses asistíamos a unha homenaxe polo seu 70º aniversario e puidemos disfrutar do seu bo humor que parecía descartar calquera problema de saúde.
Non pretendo facer aquí un resumo biográfico ou unha necrolóxica, e tampouco podería recopilar o moito que me transmitiu o profesor Moralejo. Si ben é certo que a miña vocación de filóloga xa era firme cando fun alumna súa, el alimentouna aínda moito máis coas súas clases de lingüística indoeuropea e textos gregos. Daría calquera cousa por conseguir nun só alumn@ meu esa emoción e ansiedade por saber que el provocaba en min coas súas clases de indoeuropeo. Pero máis que coñecementos, un profesor sempre ensina actitudes, todos percibíamos e nos beneficiábamos do seu pracer por ensinar. Esa frase que moitas veces emprego "eu debería pagar por dar clases" aprendina e copieina de el.
Nun principio parecíanos un profesor distante, que inspiraba un respeto que rozaba o medo, pero pouco a pouco a súa retranca e o seu agudo sentido do humor descubríronnos unha persoa entrañable. Sirva como mostra esta autodefinición "licenciado en trucholoxía e profesor de grego en temporada de veda", porque ademais da súa profesión soubo apaixoarse polas pequenas e grandes cousas da vida que merecen a pena.
Χαῖρε, δάσκαλε que os deuses lle concedan unha última travesía favorable, sabio e rico con canto gañou no camiño.

16/05/12

Viaxando a Itaca de novo

Como é habitual nesta época do ano, comezamos as despedidas en 2º de bacharelato. É certo que aínda nos queda traballo por facer e, ademais duns textiños de Xenofonte para redondear a nota, temos as clases de preparación de selectividade (si, imos todas a selectividade, a poder ser en xuño!).
Como dábamos conta a principio de curso, este ano cinco alumnas cursaron Grego II no IES de Melide: Cristina Corral, Ángeles Santos, Lorena Labandeira, Cristina Conde e Raquel Vázquez. Compartimos  moitas horas no departamento, pelexándonos con verbos, textos de Xenofonte, temas de literatura e historia... pero tamén momentos de agobio, cansanzo dos venres (ou dos luns), problemas e problemiñas, alegrías esperadas e inesperadas e, sobre todo, bo humor. Ademais desta convivencia do día a día, o noso achegamento viña currado do ano anterior coa titoría de 1º B de BAC.
Á parte de grego, aprendimos a tolerarnos, repectarnos, valorarnos e, como é lóxico, coñecernos e querernos.
A boa sintonía  nunha aula pode facela propensa a convertirse nun caixón de satre, no que se fala de todo un pouco, incluída a materia que se imparte. Non foi este o noso caso, xa que en todo momento estas cinco alumnas souberon respectar sempre os tempos de clase e buscar momentos para arranxar o mundo ou o que cadrase.
Que máis pode pedir unha profesora a quen, ademais, encántalle impartir a súa materia? Unha considérase privilexida por poder traballar nestas condicións e case lle dan ganas de pagar por traballar. Eu vou calar xa, que isto de pagar por traballar pode ser o seguinte recorte que nos apliquen... O certo é que por moito que saqueen o ensino público, nunca poderán recortar satisfaccións coma estas. Que será de nós o próxmo ano? poderemos ter un grupo de cinco alumnas?
Agárdannos tempos difíciles, pero máis aínda para os que se embarcan para Itaca, como ás dúas Cristinas, Lorena, Raquel e Ángeles. Grazas por compartir tantas cousas, grazas pola frescura, atención, sinceiridade, grazas polo voso afecto. Espero que partades con forzas e que a noite de pedra que temos por diante non sexa tan longa e cheguedes a bo porto, que os deuses vos proporcionen unha viaxe favorable!

21/03/12

Poñendo a punto a nosa viaxe

Xa temos case todo listo para a nosa viaxe a Mérida, Sevilla e Córdoba. Só nos falta sobrevivir a esta semana de avaliacións e exames, para xa dentro de tres días estar percorrendo a Ruta da Prata camiño a Mérida. Entre tanto, aí vai a nosa unidade didáctica para que vaiamos preparando o terreo.


Teatro clásico en Lugo

Un ano máis acudimos á nosa cita co festival de teatro Grecolatino que organiza a SECC galega (Gracias Teresa Amado, pola túa eficiencia e paciencia).
Comezamos a nosa xornada visitando a exposición Romanorum Vita, que instalada nunha carpa simulaba unha cidade romana. As explicacións dos paneis e as montaxes visuais foron fantásticas, facendo dalgun xeito resucitar esa pequeña cidade de cartón pedra, ao proxectar escenas da vida cotiá nas paredes das casas. Pero sen dúbida o que máis nos impresionou foi o realismo olfativo, o cheiro das latrinas non era virtual. Tamén nos gustou moito o interior da casa romana co seu triclinium, tablinium, cociña... Esta exposición seranos de grande axuda na nosa viaxe a Mérida e Andalucía, onde veremos casas romanas reais.
Xa no auditorio Gustavo Freire, vimos Medea de Eurípides e o Miles Gloriosus de Plauto, a cargo do veterano grupo galego "Parrocha", herdeiros do quasi  mítico grupo "Sardiña". Medea, pola mañá, soubo cautivarnos e dalgún xeito causou en nós ese πάθος ou paixón que sentía o espectador grego cando presenciaba unha traxedia. Estamos a estudiar esta obra na clase e despois da representación  valoramos aínda máis a intemporalide desta obra, que nos retrata a unha muller humillada, dominada polo desexo de vinganza contra o seu marido. Tan absortos e concentrados estabamos que non nos percatamos das gamberradas que fixeron nalgún sector do público.
Pola tarde rimos un montón coa montaxe do Miles Gloriosus e aplaudimos as espléndida interpretación dos actores, especialmente da rapaza que interpretaba a Palestrión, ese escravo listiño que sempre apaña a situación nas comedias de Plauto.
En resumo, pasamos un día estupendo: bo clima, estupendas funcións e mellor compañía... e que con alumnas e alumnos coma estes o traballo parece máis ben un premio!
Buscando información sobre as nosas obras obras, gracias ao blog Filohelenismo, atopamos un vídeo moi interesante, no que un poema de Ch. G. Papadopoulos con música de fondo de M. Hatsidakis, compara á Grecia actual cunha Medea que mata aos seus propios fillos. Debaixo tedes o poema traducido ao galego.



MIÑA GRECIA
Grecia, Medea,
Virxe Santísima,
vida terrea
e celeste sabiduría,
fillos desherdados,
devóraos ou crucifícalos.
¿Onde non viaxei
que non me doas?*
 Grecia de todo o pobo
e celeste Afrodita,
pequeno amor meu
e a miña vitoria pírrica
miña coroa de espiñas,
meu sucio cravo dourado,
miña ferida, meu sangue,
miña asasina e meu Xasón Grecia,
miña Grecia,
meu tesouro perdido,
meu lume e miña lava,
miña aguia sen cabeza,
oxalá poideses regresar,
Cariátide secuestrada,
anciá co miolo seco
e maquillada.
* Referencia a un verso de Iorgos Seferis que di: "Onde quiera que viaxe Grecia dóeme".